„Magia” liczby 3: third time’s a charm, third time lucky, a la tercera va la vencida Бог троицу любит, trio plaĉas al Dio, alle gode ting er tre, aller guten Dinge sind drei,
Kim jest szewc? Szewc w polskiej kulturze: -> legenda o smoku wawelskicm (szewczyk Skuba / szewczyk Dratewka w baśni Janiny Porazińskiej); -> „kląć jak szewc”; *-> Bolesław Leśmian, „Szewczyk” https://polska-poezja.pl/lista-wierszy/233-boleslaw-lesmian-szewczyk; *-> film, musical, „Kinky Boots” (2005, 2013)
Jak klną Szewcy Witkacego? – o języku dramatu: zpe https://zpe.gov.pl/a/przeczytaj/D16N24jBo
W czerwcu 1921 roku Bruno Jasieński zredagował i wydał 4-stronicowe pismo „JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską”, zawierające m.in. „Mańifest w sprawie natyhmiastowej futuryzacji żyća”, „Mańifest w sprawie ortografji fonetycznej”, „Mańifest w sprawie poezji futurystycznej” oraz „Mańifest w sprawie krytyki artystycznej”. Później je uzupełniono i przedrukowano je w tym samym roku jako:
Cele lekcji: – znacz ramy czasowe epoki, – znasz nazwy epoki i potrafisz je wyjaśnić, – wyjaśniasz główne przyczyny nastania nowej epoki (zmiany paradygmatu myślenia), – wskazujesz główne prądy filozoficzne epoki oraz ich przedstawicieli, – wymieniasz pojęcia kluczowe dla zrozumienia epoki.
Zadanie: Narysuj oś czasu i zaznacz na niej ramy czasowe epoki: dla Europy zachodniej ok. 1840 – 1880, dla Polski 1864 – ok. 1890. Porównaj te dane (wcześniej, później, dłużej, krócej) i sformułuj wnioski z tego zestawienia, np.: W Polsce epoka ta rozpoczęła się …., poniważ… ; W Europie epoka trwała …, więc można wnioskować, że jej idee… [możesz spojrzeć na tablicę chronologiczną (s. 8-9), JEŚLI masz podręcznik]
realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska do wyboru: Honoré de Balzac, Ojciec Goriot (11h) – wybór GWO, o studencie w wielkim mieście – Paryżu i o dwóch pięknych kobietach wychowanych przez bogatego handlarza. Charles Dickens, Klub Pickwicka (36h), o literatach z klubu, którzy podróżują sobie i obserwują społeczeństwo; komedia obyczajowa. Mikołaj Gogol, Martwe dusze (11h), komedia obyczajowa o oszuście, który skupuje nazwiska martwych chłopów. Gustaw Flaubert, Pani Bovary (13h), o kobiecie, która wychodzi za mąż nie z miłości i jak to się może skończyć.
Baku (brak ojca – rewolucja – praca przymusowa – śmierć – praca przymusowa jako grabarz); Droga przez Rosję (szklane domy); Warszawa (praca z rządem); Pod Warszawą (walka o Polskę); Nawłoć (życie w dworku szlacheckim); Chłodek (obserwacje chłopów); Warszawa (wiece i praca rządowa).
Uczeń po lewej stronie ławki: Omów wpływ podróży (kolejnych mejsc) na rozwój bohatera (topos homo viator).
Po prawej stronie: Omów wpływ relacji na przemiany bohatera.
rewolucja 1. «zbrojne wystąpienie dużej części społeczeństwa przeciw istniejącej władzy, mające na celu zmianę ustroju w państwie» 2. «proces gwałtownych zmian w jakiejś dziedzinie» 3. pot. «intensywny, nieprzyjemny proces zachodzący w organizmie człowieka» 4. pot. «duża zmiana» /sjp.pwn.pl/
W znaczeniu szerokim i metaforycznym: wszelką szybką i gwałtownych zmiana (np. Rewolucja obyczajowa, kulturowa; przemysłowa, naukowa, techniczna; społeczno-gospodarcza; polityczno-ekonomiczna). /encyklopedia.pwn.pl/
Na jutro: dantejskie sceny; obraz rewolucji w „Nie-boskiej komedii” Krasińskiego – konkretne przykłady.
Rewolucja w „Przedwiośniu” – np. w podręczniku s. 83-89; w tekście lektury:
Herbert wprowadził do literatury ważnego bohatera lirycznego – Pana Cogito – w tomie „Pan Cogito”, wydanym w 1974 roku. Kto to?
a) archetyp człowieka myślącego (aluzja do filozofii Kartezjusza/ Cogito ergo summ – myślę, więc jestem), b) tytułowego bohatera zbioru wierszy Herberta, c) komentatora i obserwatora współczesności, d) symbol człowieka współczesnego, e) alter-ego poety.
„Polak – bo mi tak w domu rodzicielskim po polsku powiedziano; bo mnie tam polską mową od niemowlęctwa karmiono; bo mnie matka uczyła polskich wierszy i piosenek; bo gdy przyszedł pierwszy wstrząs poezji, to wyładował się polskimi słowami; bo to co w życiu stało się najważniejsze – twórczość poetycka – jest nie do pomyślenia w żadnym innym języku, choćbym nim jak najbieglej mówił. Polak – bo po polsku spowiadałem się z niepokojów pierwszej miłości i po polsku bełkotałem o jej szczęściu i burzach” Julian Tuwim, „My, Żydzi polscy” – pełny tekst
*kontekst do zagadnienia o asymilacji Żydów (postulat pozytywistów, kwestia żywa w dwudziestoleciu międzywojennym)