Autor: Anna

• Władza zawsze deprawuje
• Rola artysty w społeczeństwie
• Czy jednostka ma szansę wygrać z systemem?

omów temat, przywołując treść,,Przedwiośnia” i ,,Mistrza i Małgorzaty”. Pamiętaj skomentować, odnosząc sie do wiedzy pozalekturowej (konteksty).

kartkówka, prezentacja zbiorcza, lekcje ZPE: o komunizmie (tu: paralelizm płaszczyzn fabularnych, karnawalizacja świata, apokryficzność powieści w powieści), o miłości
streszczenie do słuchania sobie w tle

Aluzja literacka i jej funkcje w utworach:

• motto:
  „Jam tej siły cząstką drobną, która wiecznie zła pragnąc, wiecznie czyni dobro”
  „Jam cząstką tej siły, która zła pragnąc, wiecznie dobro czyni”
  „Faust” -dramat Johanna Wolfganga von Goethego 1833
  (audiobook pełen tekst na wolnych lekturach)
• bohater faustyczny – pierwowzorem był Johann Georg Faust (ok. 1480–1540) – niemiecki alchemik, astrolog i wędrowny naukowiec, autor traktatu alchemicznego Zmuszenie piekła. Jego czarna legenda narodziła się w 1587 po wydaniu książki Geschichte von Dr. Johann Fausten, dem weitteschreyten Zauberer und Schwarzkünstler (Historia doktora Johanna Fausta, słynnego czarnoksiężnika i mistrza czarnej magii). Fausta przedstawiono w niej jako bezbożnika, który – by posiąść wiedzę – podpisał pakt z Mefistofelesem, ale diabeł skręcił mu kark i zabrał jego duszę do piekła. Od tego czasu Faust stał się symbolem człowieka, który zawiera pakt z szatanem, aby poznać tajemnicę istnienia.
• Faust a „Mistrz i Małgorzata”
  *Faust – niezaspokojony w pragnieniach, łamie tabu społeczne (umowa z diabłem), łamie zasady życia (również biologiczne), zginie, gdy powie: „chwilo, trwaj!”;
  *Małgorzata (ukochana Fausta) – prosta dziewczyna, kocha Fausta i go bardzo podziwia, gdy on odchodzi, zabija ich wspólne dziecko.
• Kto jest bohaterem faustycznym w „Mistrzu i Małgorzacie”? Uzasadnij, odwołując się do treści utworu.

-(kwestia dat: art. Anny Chudzińskiej-Parkosadze pt. Z rozważań nad zagadnieniem czasoprzestrzeni w powieści Michaiła Bułhakowa „Mistrz i Małgorzata”, „Acta Neophilologica” 2013.
https://teatrtv.vod.tvp.pl/28244097/mistrz-i-malgorzata – scena w teatrze Variete, pierwsze 23′
Tango Małgorzaty i Azazella

Narracja „Mistrza i Małgorzaty” – omówienie na stronie ostatnidzwonek
MiM w 60 sekund
MiM w 5 minut
Spalić MiM!

Charakterystyka społeczeństwa w Moskwie radzieckiej
Diabelska kompromitacja diabelskiej rzeczywistości – lekcja na ZPE

sprawiedliwość          bezwzględność władz wobec obywateli           zanik więzi społecznych           obywatele są tylko pozornie równi           sprawnie działająca administracja państwowa           wszyscy obywatele są równi           powszechna inwigilacja           wszechobecna beznadzieja           interesowność           terror           wszechobecna biurokracja           wszechobecna korupcja

Powieść w powieści czyli co zrobił piąty procurator Judei, Poncjusz Piłat?

Z Ewangelii: J 18, 29-40; 19, 1-38.
 rozdziały: II – Poncjusz Piłat, XVI – Kaźń, XXV – Jak procurator usiłował ocalić Judę z Kiriatu, XXVI – Złożenie do grobu.

Pod natchnieniem szatana – wspaniała analiza

poezja współczesna:

• ,,Portret kobiecy” Wisława Szymborska (reklama)
• ,,Być kobietą” Magdaleny Czapińskiej, wyk.Alicji Majewskiej
• ,,Nie dokazuj” Marek Grechuta

tematy do zastanowienia:

• Co to znaczy być kobietą?
• Rola kobiet w społeczeństwie w świetle literatury.
• Wpływ kreacji kobiecej na jej znaczenie w utworze.
• Od czego zależy sposób przedstawiania kobiet w literaturze?

Różne kreacje kobiece w literaturze:

• Femme fatale:
• Ideał – obiekt westchnień /droga do nawrócenia:
• Ideał moralny:
• Zbrodniarka/okrutnica:
• Łączniczka ze światem nadprzyrodzonym.

• Femme fatale:
  • Syreny
  • Helena
  • Ewa
  • Lilith
  • Rachela
  • Jagna
  • Ksieżna Zbereźnicka
• Ideał – obiekt westchnień /droga do nawrócenia:
  • Oleńka
  • Ligia
  • Maryla
  • Lila Weneda
  • Sonia
  • Zosia
• Ideał moralny:
  • Antygona
  • Maryja
  • Ligia
  • Oleńka
  • Sonia
• Zbrodniarka/okrutnica:
  • Lady Makbet
  • Balladyna
  • Gwinona
• Łączniczka ze światem nadprzyrodzonym:
  • Kasandra
  • Rachela
  • Karusia
  • Roza Weneda
  • Ewa (z ,,Dziadów części III”)

Zadanie: Uzasadnij przypisanie do kategorii wybranej bohaterki. Weź pod uwagę sposob jej opisu, działań i wpływ na fabułę utworu.

Zadanie: Określ, do jakiego typu można zaliczyć Pensjonarkę, Małgorzatę, Adelę, Karolina Szarłatowiczówna, Laura Kościeniecka, Wanda Okszyńska.

sprawdź się
prezentacja na tablicy – o szkole

Lekcja polskiego – teatr tv
prezentacja scalająca (4-gatunki, 14 – Młodziaki, 22- pozbywanie się formy, 25- dworek, 30*)

Groteska w powieści – podsumowanie

• inna szkoła – ale jaka?
  zadanie: Przygotuj prezentację nt. innego modelu szkoły. Prezentacja ma uwzględniać zagadnienia: historia, koncepcja, organizacja i metody, zalety i wady danego modelu, własna opinia w podsumowaniu. Modele do uwzględnienia: waldorfski (steinerowski), Montessori, demokratyczny, daltoński, szkół leśnych.
• kontekst: Pink Floyd
  pytania:
• Jak są pokazani nauczyciele w teledysku? Uwzględnijcie wiek, wygląd, zachowanie, sposób poruszania się. Co robią, jak traktują uczniów, jaka jest ich rola, jak belfer traktuje ucznia Pinka?
• Jak są pokazani uczniowie w teledysku? Uwzględnijcie zachowanie, reakcje, wygląd Pinka i pozostałych uczniów w pierwszej części teledysku oraz w finale.
• Co oznaczają symbole: f, m, m, m.
• Przeciwko czemu się buntują uczniowie? Jaką formę przyjmuje ich bunt? DLACZEGO?

Czego dowiadujemy się z utworu? – opisz sytuację liryczną
Wilk – znaczenie w kulturze
trudniejsze słowa: prawo wilka, kopny śnieg, samogon, agronom, Elektra, Antygona, gryzipiórki.
Dedykacja – Maria Oberc

Zbigniew Herbert, ,,Wilki”            
Marii Oberc

Ponieważ żyli prawem wilka
historia o nich głucho milczy
pozostał po nich w kopnym śniegu
żółtawy mocz i ten ślad wilczy

szybciej niż w plecy strzał zdradziecki
trafiła serce mściwa rozpacz
pili samogon jedli nędzę
tak się starali losom sprostać

już nie zostanie agronomem
,,Ciemny” a ,,Świt” – księgowym
„Marusia” – matką ,,Grom” – poetą
posiwia śnieg ich młode głowy

nie opłakała ich Elektra
nie pogrzebała Antygona
i będą tak przez całą wieczność
w głębokim śniegu wiecznie konać

przegrali dom swój w białym borze
kędy zawiewa sypki śnieg
nie nam żałować – gryzipiórkom –
i gładzić ich zmierzwioną sierść

ponieważ żyli prawem wilka
historia o nich głucho milczy
został na zawsze w dobrym śniegu
żółtawy mocz i ten trop wilczy

wykonanie Gintrowskiego tekst na platformie genius
Krótka prezentacja informacje z wikipedii
O wierszach poświęconych losom leśnych
,,Pług” – historia w 6 minut

Komizm w kreacji świata przedstawionego w utworze literackim i funkcje komizmu w tworzeniu znaczeń tego utworu.

Realizm i fantastyka. Rozważ, jaką funkcję pełni przenikanie się konwencji realistycznej i konwencji fantastycznej w tym samym utworze literackim.

Rozważ, jak konwencja groteskowa wykorzystana w utworze wpływa na jego przesłanie.

W pracy odwołaj się do: ,,Szewców” Stanisława Ignacego Witkiewicza, innego DOWOLNEGO utworu literackiego oraz wybranych kontekstów. Twoja praca powinna liczyć minimum 300 słów.

Historia:

• Rewolucje polityczne
• Rewolucje w rozwoju
• Rewolucje spoleczno-obyczajowe

Sztuka:

• Delacroix, „Wolność wiodącą lud na barykady”, https://niezlasztuka.net/o-sztuce/eugene-delacroix-wolnosc-wiodaca-lud-na-barykady/

Literatura:

• Krasiński, „Nie-boska komedia”,
• Fredro, „Gwałtu, co się dzieje”, – realizacja LOXVII (rewolucja feministyczna wg Fredry? i konserwatyzm niebezpieczeństwa!)
• Żeromski, „Przedwiośnie” (tu: komunistyczna – Baku, Moskwa, pociąg; technologiczna-utopia)
• Witkacy, „Szewcy” (tu: 1. faszystowska, 2. komunistyczna, 3. technokratyczna)

Poezja:

• Marsylianka (1792 z czasu Rewolucji Francuskiej, hymn Francji, wiki)
• Międzynarodówka po polsku (francuska, z 1871 roku, do 1944 hymn ZSRR, wiki)
• Jacek Kaczmarski, „Mury”
  (komentarz autora)

Sposoby opisu – JAK ukształtowany jest tekst i jak wpływa to na obraz rewolucji?
(realizm, naturalizm, (turpizm), kontrast, komizm, groteska, ujęcie symboliczne, mityzacja)

quiz

esej Herlinga-Grudzińskiego s. 409
– wyznaczniki prawdziwej podróży: WOLA, SERCE, ROZUM
– różne typy podróżników
– funkcje podróżowania w związku z charakterystyką czytelnictwa

„Navigare necesse est, vivere non est necesse”. Różne sposoby ukazywania podróży w tekstach literackich – rozważ, jak sposób przedstawienia wędrówki wpływa na znaczenia utworów.

Rozważ, jaką rolę w utworze literackim pełni konstrukcja przestrzeni.

Aluzja literacka i jej rola w utworze literackim.

Julian Kornhauser – zpe
Lekcja o przyimku
Ptaszek siedzi w klatce.
Ptaszek wychodzi z klatki.
Ptaszek chodzi po klatce.
Ptaszek fruwa nad klatką.
Ptaszek wchodzi do klatki.
Ptaszek bije skrzydłami o klatkę.
Ptaszek siedzi przed klatką.
Ptaszek siedzi przy klatce.
Ptaszek trzyma łapki na klatce.
Ptaszek wychodzi za klatkę.
Biedny ptaszek.

Ignacy Krasicki –animacja
Ptaszki w klatce
«Czegoż płaczesz? — staremu mówił czyżyk młody
—Masz teraz lepsze w klatce niż w polu wygody».
«Tyś w niej zrodzon — rzekł stary — przeto ci wybaczę;
Jam był wolny, dziś w klatce — i dlatego płaczę».

piosenki:
Chłopcy z Placu Broni – Kocham wolność
KULT – Po co wolność 
Marek Grechuta, Wolność | tekst
Kaczmarski, Mury

obrazy:
https://mnwr.pl/kazimierz-mikulski-ptak-uwieziony-1957/
https://culture.pl/pl/tworca/kazimierz-mikulski

*dla dociekliwych- barokowy Kruk w złotej klatce