pod oknem: omów podmiot liryczny – gdzie się znajduje? Jakie miejsce/miejsca opisuje? Komu zadaje pytania? + zaznacz i omów metaforyczne określenia poezji i poety:
Środek: omów stosunek osoby mowiącej do poezji – czego chciał w poezji? Jakim poetą chciał być? O czym chciał pisać? O czym będzie pisać? Dlaczego/na czym polega obowiązek? + zaznacz i omów fragment dot. poezji romantycznej:
Pod drzwiami: omów obraz zmarłych – jak mieli żyć? Co ich spotkało? Czego oczekują od poety? Czego im brak? Czego potrzebują? + zaznacz i omów aluzje do tragedii greckiej:
OCALONY czyli KTO? Człowiek po doświadczeniu wojny w wierszu T. Różewicz pt. ,,Ocalony”
znasz różnice dotyczące tematyki poruszanej w publicystyce pozytywistycznej i młodopolskiej;
potrafisz wskazać: rolę, przyjmowaną przez autora, grupę odbiorców, tezę tekstu i argumentację;
rozumiesz podłoże i efekty konfliktu artystów z odbiorcami („filistrami”)
Podręcznik, s. 21-23; 39-45.
ćwiczenie: Bliżej mi do młodopolskiego artysty/ młodopolskiego filistra, ponieważ… (w uzasadnieniu odnieś się do treści wybranego artykułu: Nałkowskiego lub Górskiego i do wiedzy na temat epoki) – minimum 2 zdania.
ćwiczenie: 2/s.45 Czy poznane teksty potwierdzają opinię Hutnikiewicza nt. artystycznego charakteru publicystyki?
Konflikt artysty z filistrem w praktyce: poeci przeklęci – s. 48-54
znasz pojęcia: poeta przeklęty, turpizm; potrafisz wskazać środki językowe/stylistyczne w wierszu, wyjaśnić ich funkcję.
Poeci przeklęci (fr. poètes maudits)
Charles Baudelaire, Paul Verlaine, Artur Rimbaud; achetyrp: François Villon (średniowiecze)
Poeta przeklęty to poeta zbuntowany przeciw społeczeństwu, outsider przekraczający normy obyczajowe. Typowe elementy biografii poety przeklętego to nadużywanie bądź uzależnienie od alkoholu lub narkotyków, obłęd, popadanie w konflikty z prawem (przemoc, przemoc domowa, kradzieże, pobicia), wczesna, często samobójcza śmierć /za Wikipedią/ Artykuł o romansie Verlaine’a z Rimbaudem..
Przyjrzyj się obrazowi. Wybierz nazwę właściwego prądu artystycznego, następnie uzasadnij swój wybór, formułując dwa argumenty, odnoszące się do elementów widocznych na obrazie.
rozpoznaj filozofię w wierszu
wskaż nastrój utworu, uzasadnij
opisz relacje między filistrami i cyganerią, uwzględniając różnice materialne, w sferze wyznawanych wartości, w sposobie postrzegania świata (polecam przeczytać art. Górskiego z podręcznika)
wyjaśnij rolę artysty /porównaj z poprzednimi epokami/
Tragifarsa kołtuńska czyli dramat obyczajowo-psychologiczny Gabrieli Zapolskiej – (s. 67 w podręczniku) kartkówka: 5,5-2; 8-3; 10-4; 12-5; 14(bezbłędnie)-6
Cały dramat na VOD: „Moralność pani Dulskiej”, 2013 scena IX aktu I (14′-24′)- Jakimi zasadami kieruje się Dulska? Zacytuj słowa, które najpełniej ilustrują jej postawę i je zinterpretuj. (zad.6/str.73)
Zbyszko Dulski – czy można odmienić swój los? (zad.1,2/str.84)
Czy Zbyszko może wyzwolić się z kołtuństwa? jeśli tak, to – jak? jeśli nie, to – dlaczego? (uzasadnij, przywołując konkretne argumenty, sceny, wydarzenia)
Postawy wobec życia w modernizmie: ➢ DEKADENT • Charakteryzuje go pesymizm, melancholia, zniechęcenie, niewiara w sens działania• Cierpi na „chorobę końca wieku” – jest przeświadczony o kryzysie cywilizacji• Ucieka od bólu istnienia w „sztuczne raje”: narkotyki, hedonizm, erotykę• Uprawia kult sztuki i artysty• Odcina się od społeczeństwa, którym gardzi; Dekadentyzm: fr. décadence – ‘schyłek, upadek’ ➢cyganeria, bohema (fr.bohème) – nazwa środowiska artystycznego, którego członkowie spędzają czas na wspólnych zabawach i tworzeniu, demonstrując pogardę dla konwenansów, norm społecznych i materializmu. Działalność cyganerii artystycznej wzbudzała kontrowersje ze względów obyczajowych ➢FILISTER • Mieszczanin• Pozbawiony wyższych aspiracji• Skupiony na gromadzeniu dóbr materialnych• Niewrażliwy na piękno• Charakteryzuje go schematyczne, ograniczone myślenie ➢kołtuneria jako grupa społeczna – obraźliwe określenie z przełomu XIX i XX wieku oznaczające ludzi o zacofanych, wstecznych, nietolerancyjnych poglądach. Niegdyś nazywało się nim także ludzi wierzących w przesądy i zabobony.
*Los służących – proponowane konteksty: „Służące” 2001, reż. Tate Taylor, „Kamerdyner” 2018, reż. Filip Bajon, Joanna Kuciel-Frydryszak, „Służące do wszystkiego”:
1. Wady mieszczańskie oglądane ze sceny – omów temat, odnosząc się do „Moralności pani Dulskiej” i dowolnego innego utworu. 2. Czy człowiek decyduje o swoim losie? – omów temat, odnosząc się do postaci Zbyszka z dramatu Zapolskiej oraz dowolnego kontekstu. 3. Przedstaw obraz mieszczaństwa w „Moralności pani Dulskiej” oraz dowolnej powieści XIX wieku. 4. Co może być źródłem moralności człowieka? Omów na podstawie „Moralności pani Dulskiej” i dowolnego innego utworu.
Szablon i pospolitość wdzierać się zaczęły do niemal wszystkich zakresów i dziedzin życia. […] bezstylowości życia, poddanego dyktaturze pospolitości i szablonu, wtórowała odpychająca standaryzacja obyczaju. Była to obyczajowość, tak namiętnie niebawem zwalczanego przez młodych, mieszczańskiego „filistra”, „mydlarza”, właściciela sklepiku lub nieruchomości, którego jedyną filozofią był prostacki materializm, jedyną wartością pieniądz, jedynym celem gromadzenie dobytku, jedyną normą i zasadą postępowania oportunizm i szukanie łatwizny, jedyną moralnością obłuda i zakłamanie, przesłonięte parawanem upozorowanej przyzwoitości. /Artur Hutnikiewicz, Młoda Polska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2021./
,,Moralność Pani Dulskiej” – dramat jej dzieci. 1. Dlaczego powinniśmy skupić się na dziewczętach? (co w tekście pokazuje, że warto, czy jest w tym intencja autorska? 2. Gdzie wypowiadają się Hesia i Mela:
Akt
Hesia
Mela
I
sceny III, IV, V, VIII
sceny III, IV, V, VII, VIII
II
sceny I, II, III, IV, V, XII
sceny II, III, IV, V, VII, IX, X, XI, XII, XIV
III
sceny I, II, III, XIV
sceny I, II, VII, XIII, XIV
3. Wskażmy: priorytety Hesi – Priorytety Meli 4. Znajdźmy płaszczyznę buntu młodzieńczego (bunt przeciwko rodzicom) każdej z nich. 5. Ćwiczenie językowe: bunt.
Sławomir Mrożek, Tango (dramat) S. Mrożek, wybrane opowiadanie (z podr.)*
Tadeusz Konwicki, Mała Apokalipsa (powieść)*
Marek Nowakowski, Górą „Edek” (opowiadanie)
Janusz Głowacki, Antygona w Nowym Jorku (dramat)*
Andrzej Stasiuk, Miejsce (opowiadanie)
Olga Tokarczuk, Profesor Andrews w Warszawie (opowiadanie)
Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem (fragm.)
eseje Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Zbigniewa Herberta. (pogrubione – dłuższe utwory, znajomość ich treści będzie sprawdzana przed omawianiem, utwory z * – obowiązują na poziomie rozszerzonym)
POWTÓRZENIA PRZED MATURĄ:
Powtórzenia będą obejmowały zakres tematyczny zgodnie z podziałem na epoki. Sprawdzenie Waszych postępów planowane jest na 2 lekcje z rzędu. Powtarzacie indywidualnie, w oparciu o podręczniki z poprzednich lat lub wybrane repetytoria. Sprawdzian może mieć formę testu historyczno-literackiego, wypowiedzi w module maturalnym, wypracowania, odpowiedzi ustnych etc. NIEOBECNOŚĆ na takim sprawdzianie skutkuje sprawdzeniem wiedzy na najbliższych wskazanych przeze mnie zajęciach z polskiego.
klasa B – piątki, klasa D – czwartki, klasa F – środa/czwartek
starożytność klasa B xx.09, klasa D xx.09, klasa F xx.09
średniowiecze, renesans klasa B xx.10, klasa D xx.10, klasa F xx.10
barok, oświecenie klasa B xx.11, klasa D xx.11, klasa F xx.11
romantyzm klasa B xx.12, klasa D xx.12,
romantyzm terminy, pojęcia, teoria, wiersze klasa F xx.12
romantyzm lektury klasa F xx.01.2027 ferie – czas na powtórzenie pozytywizmu!
pozytywizm klasa B 01.02, klasa D xx.02, klasa F xx.02
Młoda Polska klasa B xx.02, klasa D xx.02, klasa F xx.02
dwudziestolecie międzywojenne, wojna i okupacja klasa B xx.03, klasa D xx.03, klasa F xx.03 marzec
OCENIANIE: Ocenie będzie podlegać Twoje opanowanie materiału przewidzianego podstawą programową. Ocenianie zgodne z zasadami wymienionymi w statucie szkoły. W półroczu każdy powinien otrzymać minimum jedną pozytywną ocenę liczbową za wypracowanie – nieotrzymanie tejże obniża ocenę w stosunku do wynikającej ze średniej ważonej! (nowelizowany Statut Szkoły)
Przed sprawdzianem / pracą klasową z bieżącego materiału (nie z powtórek maturalnych!) powtórzenie materiału odbywać się będzie na dwa sposoby: 1. krótki wykład, obejmujący kluczowe zagadnienia, których znajomość obowiązuje i 2. powtórzenie ustne – pula zagadnień do opracowania w formie wypowiedzi (jak na maturze ustnej) i odpowiedzi na forum klasy.
Zadania domowe zadawane będą na bieżąco.
W wypadku nieobecności ucznia na zajęciach, podczas których miał możliwość zaprezentować swą wiedzę we wskazanym zakresie (sprawdzian / wypracowanie / czytanie ze zrozumieniem / kartkówka / wypowiedź ustna maturalna etc.) – uczeń otrzyma 0 i może się ze mną umówić na wygodny dla siebie termin, by zaliczyć ten materiał. W przypadku, jeśli się nie umówi w terminie tygodnia od otrzymania 0 – prezentuje opanowanie materiału na wskazanej przeze mnie lekcji.
W wypadku niezaliczenia (uzyskania oceny 1) znajomości lektury – ma czas na poprawę do końca półrocza. W wypadku otrzymania niezadowalającej oceny z innego zakresu – przewidziany w statucie termin: 2 tygodni od otrzymania oceny 1 ze sprawdzianu/kartkówki. Indywidualnie należy umówić się na poprawę innych ocen. Każdą ocenę można poprawić. 2 też. 3 też. 4 też. 5 też. 6 nie.
Dwukrotnie można zgłosić nieprzygotowanie. Nie można zgłosić nieprzygotowania na planowanej kartkówce, powtórzeniu ustnym, lekcji opartej o długoterminowe zadania domowe (referaty, projekty).
Można zbierać plusy za zadania lub aktywność na lekcjach.
Ocena klasyfikacyjna śródroczna, roczna i końcowa – zgodnie z zapisami statutu.
wagi ocen bieżących zgodnie ze statutem: praca klasowa (wypracowanie) – 9 sprawdzian – 8 znajomość lektury – 7 kartkówka – 6 dłuższa wypowiedź – 6 czytanie ze zrozumieniem – 5 aktywność – 4 karta pracy – 3 referat – 2 ćwiczenie na lekcji – 1
MŁODA POLSKA * Gabriela Zapolska, „Moralność Pani Dulskiej” (dramat) ** Stanisław Wyspiański, „Wesele” (dramat) Władysław Stanisław Reymont, „Chłopi” (powieść, tom 1.)
DWUDZIESTOLECIE Stefan Żeromski, „Przedwiośnie” (powieść) Franz Kafka, „Proces” (fragmenty z podr.) Stanisław Ignacy Witkiewicz, „Szewcy” (dramat) Bruno Schulz, opowiadania z tomu „Sklepy cynamonowe” Michaił Bułhakow, „Mistrz i Małgorzata” (powieść) Witold Gombrowicz, „Ferdydurke” (fragmenty z podr. + film)
WOJNA I OKUPACJA Tadeusz Borowski, opowiadanie „Proszę państwa do gazu” (opowiadanie) Gustaw Herling-Grudziński, „Inny świat” (fragmenty z podr.) Hanna Krall, „Zdążyć przed Panem Bogiem” (reportaż) * Marcin Szczygielski, “Poczet Królowych polskich” ** * Wiktor Frankl, „Człowiek w poszukiwaniu sensu” ** (pogrubione – dłuższe utwory, znajomość ich treści będzie sprawdzana przed omawianiem, utwory z * – lektury rozszerzające)
OCENIANIE: Ocenie będzie podlegać Twoje opanowanie materiału przewidzianego podstawą programową. Ocenianie zgodne z zasadami wymienionymi w statucie szkoły. W półroczu każdy powinien otrzymać minimum jedną pozytywną ocenę liczbową za wypracowanie – nieotrzymanie tejże obniża ocenę w stosunku do wynikającej ze średniej ważonej! (nowelizowany Statut Szkoły)
Przed sprawdzianem / pracą klasową z bieżącego materiału powtórzenie materiału odbywać się będzie na dwa sposoby: 1. krótki wykład, obejmujący kluczowe zagadnienia, których znajomość obowiązuje i 2. powtórzenie ustne – pula zagadnień do opracowania w formie wypowiedzi (jak na maturze ustnej) i odpowiedzi na forum klasy.
Zadania domowe zadawane będą na bieżąco.
W wypadku nieobecności ucznia na zajęciach, podczas których miał możliwość zaprezentować swą wiedzę we wskazanym zakresie (sprawdzian / wypracowanie / czytanie ze zrozumieniem / kartkówka / wypowiedź ustna maturalna etc.) – uczeń otrzyma 0 i może się ze mną umówić na wygodny dla siebie termin, by zaliczyć ten materiał. W przypadku, jeśli się nie umówi w terminie tygodnia od otrzymania 0 – prezentuje opanowanie materiału na wskazanej przeze mnie lekcji.
W wypadku niezaliczenia (uzyskania oceny 1) znajomości lektury – ma czas na poprawę do końca półrocza. W wypadku otrzymania niezadowalającej oceny z innego zakresu – przewidziany w statucie termin: 2 tygodni od otrzymania oceny 1 ze sprawdzianu/kartkówki. Indywidualnie należy umówić się na poprawę innych ocen. Każdą ocenę można poprawić. 2 też. 3 też. 4 też. 5 też. 6 nie.
Dwukrotnie można zgłosić nieprzygotowanie. Nie można zgłosić nieprzygotowania na planowanej kartkówce, powtórzeniu ustnym, lekcji opartej o długoterminowe zadania domowe (referaty, projekty).
Można zbierać plusy za zadania lub aktywność na lekcjach.
Ocena klasyfikacyjna śródroczna, roczna i końcowa – zgodnie z zapisami statutu.
wagi ocen bieżących zgodnie ze statutem: praca klasowa (wypracowanie) – 9 sprawdzian – 8 znajomość lektury – 7 kartkówka – 6 dłuższa wypowiedź – 6 czytanie ze zrozumieniem – 5 aktywność – 4 karta pracy – 3 referat – 2 ćwiczenie na lekcji – 1
Zgłosić do 6.11; min. 15 osób + opiekun (lista, klasy)
Osoby chętne muszą: – zgłosić się, – sprawdzić, dowiedzieć się, czym była Pomarańczowa Alternatywa, np. tu, – zapewnić sobie w pełni szary, poza tym normalny, strój (szare spodnie/rajstopy, spódnica, szara kurtka, płaszcz, szal, ciemne buty) – uszyć sobie pomarańczową czapkę (materiał zapewniamy), – być gotowi stawić się 11.11 około godzinę wcześniej (8:00), żeby: – umalować sobie na szaro twarz i włosy, – iść dumnie z wybranym/zrobionym transparentem, nawiązującym do Pomarańczowej Alternatywy i w pomarańczowej czapce, – śpiewać ustalone piosenki i skandować wybrane hasła (wydrukujemy sobie ulotki)
Pozostałe osoby, które chcą iść razem w paradzie, ale niekoniecznie mają możliwość „zrobienia się na szaro” czy chęć śpiewania, proszone są o zgłoszenie (zostanie ustalone, co pobierają: flagę czy godło szkoły).
Proponowane hasła na kartony i do skandowania: „Precz z Gargamelem”, „Nie ma wolności bez krasnoludków”, „Niech żyje wolny Wrocław”, „Popierajcie krasnali”, „Masło dla każdego”, „Wszyscy do Moskwy”, „Nie ma granic”, „Żądamy przyłączenia Wrocławia do Armenii”, „Ryż naszą szansą”, „Miecz dla Generała do harakiri”, „Sposób na dobrobyt – nic nie jeść, mieszkać na ulicy, pracować 365 dni w roku”, „Mimo wszystko uśmiechnij się (2 razy)”, „Czerwone światło dla rewolucji”, „40 lat klubu sportowego Nędza”, „Czerwoni do boju, niebiescy do domu”, „zwątpiłem w przewodnią rolę”, „miłość zwycięża kiełbasę”, „Nie chcemy politycznej grandy, żądamy bo$kiej $amby”.
Polecam nie stracić całkiem głowy! ,,Niesamowita zdolność umysłowa mózgu dana jest z banalną klauzulą: korzystaj albo strać. W normalnym ludzkim mózgu hipokamp kurczy się o jeden lub dwa procent rocznie u dorosłych (do około pięciu procent rocznie u pacjentów z chorobą Alzheimera), a bezczynny hipokamp może kurczyć się jeszcze szybciej. W pewnym fascynującym badaniu nad sikorami ptaki schwytane na wolności straciły w niewiarygodny sposób 23 procent objętości hipokampu w ciągu zaledwie pięciu tygodni po umieszczeniu ich w klatce; ptaki w klatkach, jak obliczyli naukowcy, miały mniejszą potrzebę poruszania się, interakcji i zapamiętywania informacji niż ich odpowiedniki na wolności, stąd ich mózg wysechł. (Wiadomo, iż wielkość ta podlega sezonowym fluktuacjom również w naturze). Jednak badanie wykazało także, że ta strata nie jest nieunikniona i że mózg może zachować lepszą formę, gdy regularnie napotyka wyzwania. Innymi słowy, ruszaj głową, albo dosłownie ją stracisz.” /Noah Strycker, ,,Rzecz o ptakach”/
