Kategoria: Bez kategorii

https://zpe.gov.pl/a/uczymy-sie-redagowac-rozprawke/DCu4zaFrO

Irit Amiel
*** [Pierwszy wchodzi do komory Król Maciuś Pierwszy]
podręcznik, s. 227.

Pierwszy wchodzi do Komory Król Maciuś Pierwszy
a zanim tłumnie wszystkie Jośki Mośki i Srule
i wszystkie Chańcie Ryfcie Frumki Balcie i Gutki
A kiedy Komora pęka już w szwach ostatni wchodzi
Pan Janusz- Ostatni Mohikanin na Wyspie Bezludnej
I jest już za późno wołać krzyczeć pytać
Jak kochać dziecko -jak -jak -jak

A na stronie stoi Pani Kultura – ura -ura-
I cicho mówi Pani Cywilizacja – ja-ja-ja
patrzcie jaka tam czarna dziura – ura- ura- ura
I nie dziwi się wcale Pani Etyka – ka-ka- ka
Nie patrząc ni w lewo ni w prawo woła Pan Prawo – wo- wo- wo
więc spokojnie odpowiada Pani Racja – ja- ja- ja
i ocierają z potu czoła Pani Wolność – ość-ość- ość
stary wypłowiały Pan Humanizm – izm-izm-izm
młody przystojny Pan Rozwój – wój-wój-wój
I stojąc tyłem wzdychają wszyscy – ojej ojej – jej-jej-jej

/źródło: oficjalny profil autorki na fb/

Zadanie 1: określ budowę utworu.

Zadanie 2: o czym jest ten wiersz?
co wiemy z historii o komorach? kto do nich wszedł z Korczakiem?
a kto wchodzi w wierszu? daczego?

ks. Jan Twardowski
O Januszu Korczaku

Byłeś tak dobry, że wśród życia trudu
tylko przez skromność nie czyniłeś cudu
Byłeś Żydem, nie nosiłeś krzyża
lecz ja ksiądz w pokorze się do Ciebie zbliżam
Patrzę wzruszony na Twą fotografię
Tak żyć i umierać jak Ty nie potrafię.

Zadanie grupowe:

1. W centralnym miejscu kartki rysujemy Dom Sierot (jak go sobie wyobrażacie) oraz nadajemy mu nazwę.
2. Górną część plakatu dzielimy na dwie połowy. Po lewej stronie wypisujemy potrzeby/ marzenia dzieci z Domu Sierot z okresu 1939-1942. Po prawej stronie umieszczamy dzisiejsze potrzeby/ marzenia dzieci. Porównujemy obydwa okresy.
3. Po lewej stronie Domu wypisujemy zachowania i postawy charakteryzujące dorosłego człowieka szanującego dziecko (możecie go narysować).
4. Po prawej stronie Domu wypisujemy prawa każdego dziecka.
5. W lewym dolnym rogu z rozsypanki słów układamy sentencję autorstwa Janusza Korczaka.
6. W prawym dolnym rogu dopasujemy terminy i daty z ich znaczeniami.

Zadanie: opisz krótko życie i śmierć Korczaka. Następnie rozważ, czy warto było ponieść tę ofiarę? Podaj jeden argument.

Zadanie 1: podaj 3 epitetów, 2 pytań i jednej metafory związanej z prawami dziecka.

Zadanie 2: obejrzyj poniższy materiał i zapisz 3 fakty z życia Korczaka, dwa terminy związane z jego działalnością i jedno pytanie, na które nie było odpowiedzi w materiale, a na które chciał(a)byś poznać odpowiedź.

Zadanie w grupie: dowiedzcie się, kim są osoby, których wizytówki macie – i co je łączy. Następnie wybierzcie odpowiednie słoneczko.
W promykach wypiszcie cechy charakteru, wartości, sposoby postępowania, jakie mogą charakteryzować KOU z tej grupy.

Bibliografia:

• J. Korczak, „Prawo dziecka do szacunku”: http://brpd.gov.pl/sites/default/files/prawo_dziecka_do_szacunku.pdf;
• J, Kopczyńska- Sikorska: Idee praw dziecka w życiu i pracy J. Korczaka, „Wychowanie w przedszkolu” 1992, nr 6;
• Scenariusz autorstwa Małgorzaty Uss: cykl zajęć o prawach dziecka i ich realizacja w praktyce 2012, https://brpd.gov.pl/wp-content/uploads/2019/11/uss_malgorzata.pdf;
• Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej, https://www.sejm.gov.pl/prawo/konst/polski/kon1.htm;
• https://brpd.gov.pl/dzieciecy-telefon-zaufania-rzecznika-praw-dziecka/;
• https://116111.pl/o-116111/;
• Konwencja o prawach dziecka: https://brpd.gov.pl/konwencja-o-prawach-dziecka/;
• https://pl.wikipedia.org/wiki/Order_U%C5%9Bmiechu#Przyznawanie_Orderu;
• https://www.facebook.com/OrderUsmiechu.

https://zpe.gov.pl/a/uczymy-sie-redagowac-rozprawke/DCu4zaFrO

Tematy:
1. Wisława Szymborska napisała: „Tyle wiemy o sobie ile nas sprawdzono”. Napisz rozprawkę, w której przywołasz dwóch bohaterów literackich, w tym jednego z lektury obowiązkowej, wystawionych na próbę. Rozważ, czy dokonali słusznych wyborów.

2. Napisz rozprawkę, w której ustosunkujesz się do słów Aleksandra Sołżenicyna: „Bo szczęście ludzkie nie zależy od poziomu życiowego, ale od harmonii serca i poglądu na życie”. W argumentacji wykorzystaj wybraną lekturę obowiązkową oraz inny tekst literacki.

3. ,,Wojnę wygrywają dowódcy, przegrywają rodziny” – uzasadnij słuszność tezy na podstawie poznanych utworów, w tym jednej lektury obowiązkowej.

4. Co to znaczy „pięknie umierać i PIĘKNIE ŻYĆ”? Rozważ w oparciu o poznane utwory, w tym jedną lekturę obowiązkową.

5. Co powoduje, że młodzi „na śmierć idą po kolei, jak kamienie przez Boga rzucane na szaniec”? Odwołaj się do przykładu z lektury obowiązkowej i innego tekst literackiego.

Twoja praca powinna liczyć co najmniej 200 słów.

Słowniki zbudowane są tak, żeby podać wszystkie znaczenia słowa. Znaczenia różne (czy całkiem odmienne, czy tylko ograniczające zastosowanie) obdarza się numerami.

Zadanie:
– Otwórz sjp.pwn i znajdź podkreślone słowo.
– Zapisz, w którym znaczeniu zostało użyte podkreślone słowo w otrzymanym przez Ciebie zdaniu.
– Napisz zdanie, w którym użyjesz tego słowa w innym znaczeniu (zapisz, które to znaczenie).

Cele lekcji:
– wiem, jak (krok po kroku) analizować budowę wiersza;
– odnajduję i poprawnie zapisuję środki stylistyczne;
– umiem opisać funkcję konkretnego środka w konkretnym utworze.

Analiza struktury:
1. czy wiersz ma strofy czy nie?
2. jeśli ma strofy – to po ile wersów? tyle samo w każdej zwrotce = wiersz regularny
3. ile sylab w wersie (linijce)? tyle samo w każdym = wiersz regularny
4. rymy – czy są? czy powtarzają się regularnie w kolejnych wersach czy nie?
5. jeśli regularnie – to w jakim układzie (parzysty, krzyżowy, okalający)
6. jakie rymy? dokładne/niedokładne; męskie/żeńskie, a może wszystkie rodzaje?

Na rozgrzewkę: wybierz jedną metaforę – opisz jej elementy i spróbuj zinterpretować – co to znaczy: „a po tym kraju runęło niebo”, „wykarmili [cię] bochnem trwóg”

Analiza Danuty Motwickiej wiersza Baczyńskiego „Z głową na karabinie”

Krzysztof Kamil Baczyński 
***[Niebo złote ci otworzę…]

Niebo złote ci otworzę,
w którym ciszy biała nić
jak ogromny dźwięków orzech,
który pęknie, aby żyć
zielonymi listeczkami,
śpiewem jezior, zmierzchu graniem,
aż ukaże jądro mleczne
ptasi świt.

Ziemię twardą ci przemienię
w mleczów miękkich płynny lot,
wyprowadzę z rzeczy cienie,
które prężą się jak kot,
futrem iskrząc zwiną wszystko
w barwy burz, w serduszka listków,
w deszczów siwy splot.

I powietrza drżące strugi
jak z anielskiej strzechy dym
zmienię ci w aleje długie,
w brzóz przejrzystych śpiewny płyn,
aż zagrają jak wiolonczel
żal – różowe światła pnącze,
pszczelich skrzydeł hymn.

Jeno wyjmij mi z tych oczu
szkło bolesne – obraz dni,
które czaszki białe toczy
przez płonące łąki krwi.
Jeno odmień czas kaleki,
zakryj groby płaszczem rzeki,
zetrzyj z włosów pył bitewny,
tych lat gniewnych
czarny pył.

15. VI. 43.

Demarczyk – Wiersze wojenne
Janusz Radek – Wiersze wojenne
tekst

Krzysztof Kamil Baczyński
 Elegia o… [chłopcu polskim]

Oddzielili cię, syneczku, od snów, co jak motyl drżą, 
haftowali ci, syneczku, smutne oczy rudą krwią, 
malowali krajobrazy w żółte ściegi pożóg*, 
wyszywali wisielcami drzew płynące morze.

Wyuczyli cię, syneczku, ziemi twej na pamięć, 
gdyś jej ścieżki powycinał żelaznymi łzami.
Odchowali cię w ciemności, odkarmili bochnem** trwóg, 
przemierzyłeś po omacku najwstydliwsze z ludzkich dróg.

I wyszedłeś, jasny synku, z czarną bronią w noc, 
i poczułeś, jak się jeży w dźwięku minut — zło.
Zanim padłeś, jeszcze ziemię przeżegnałeś ręką.
Czy to była kula, synku, czy to serce pękło?

                                                                     20. III. 1944 r. 
*pożoga – wielki pożar
** bochen, bochenek – na przykład chleba
Elegia (gr. ἐλεγεία elegeia – pieśń żałobna) – utwór liryczny o treści poważnej, refleksyjny, utrzymany w tonie smutnego rozpamiętywania, rozważania lub skargi; wyróżnia się elegie miłosne i patriotyczne. Należy do najbardziej charakterystycznych form liryki bezpośredniej.

Lao Che – fragment

Kontrast to sposób przedstawiania polegający na zestawieniu ze sobą elementów wyraźnie przeciwstawnych, który służy uwydatnieniu charakterystycznych cech opisywanych osób, rzeczy, zjawisk.

• 

• 

• 

• 

• 

• 

Zgodnie z wytycznymi egzaminacyjnymi:

Wybierz grupę i wykonaj wybraną pracę do zaprezentowania na lekcji 2 i 3 listopada:

1. Upamiętnienie – znajdźcie najbardziej Was poruszające pomniki czy obrazy, upamiętniające II wojnę światową. Poddajcie pomnik/obraz pogłębionej analizie, skomentujcie jego elementy. (Możecie skorzystać z podręcznika, s. 211 lub 218, prezentacja maks. 3′)
2. Na naszym podwórku – znajdźcie we Wrocławiu pomniki i miejsca pamięci związane z II wojną światową – zróbcie sobie z nimi zdjęcia, przygotujcie mapę z tymi miejscami i wybierzcie najciekawsze (prezentacja maks. 3′)
3. Okupacyjna rzeczywistość – przygotujcie prezentację dotyczącą tego, jak wyglądała rzeczywistość okupacyjna w Warszawie (jak wyglądała szkoła? praca? czas wolny? co było wolno, czego nie? wyjaśnijcie pojęcia gadzinówka, mały sabotaż, dywersja, konspiracja, getto, tajne komplety, godzina policyjna, możecie korzystać z podręcznik s. 216-217; prezentacja maks. 3′)
4. ZHP – przygotujcie prezentację o historii harcerstwa ZHP (co znaczy ten skrót, jakie są założenia, jak wygląda mundur, czym zajmowali się harcerze kiedyś, czym teraz, może jakaś piosenka?) – zadanie przeznaczone dla osób, które mają związek z harcerstwem! (prezentacja maksymalnie na 5′)
5. Wiersz wojenny – wybierz wiersz z okresu II wojny światowej – przeczytaj go klasie i przeanalizuj fragment, zinterpretuj całość (projekt jednoosobowy, maks. 3′)
6. Wojenna literatura – wybierz książkę, która porusza temat II wojny światowej, a którą polecasz kolegom – przynieś ją i o niej opowiedz. Przeczytaj na głos fragment (projekt jednoosobowy, maks. 3′)